Nieuwsbrief 5: Still alive and kicking

20-02-2018

Lang geleden dat jullie van mij gehoord hebben. In de tussentijd sinds mijn laatste nieuwsbrief is er weer veel gebeurd, daarom in deze brief een terugblik op de afgelopen periode. Van ziek zijn, vakanties, bruiloften, tot lunchen bij de Ashanti- koning, follow- up in de nacht, begrafenissen en nog veel meer. Lees hier meer over in deze nieuwsbrief die wat langer zal zijn dan normaal. 

Still alive and kicking
De laatste tijd kreeg ik regelmatig berichten uit NL, om te horen hoe het met mij gaat. Niets om ongerust te zijn; Ik leef nog! Niet opgegeten door krokodillen, niet de vijfde vrouw geworden van een of andere chief, of gestrand in een dorp ver in het noorden met onbegaanbare wegen. In feite gaat het hartstikke goed met mij op het moment. Ik kwam eerder niet toe aan schrijven vanwege ziekte, vakanties en drukte op het werk. Hier is de harmattan is voorbij (gelukkig) en behoorlijk warm. Schoonmaken was een ramp, je veegt iets schoon en 2 minuten later ligt er weer stof tot je grote ergernis. Iedereen kijkt reikhalzend uit naar de eerste regen, zodat het wat afkoelt.

Inmiddels heb ik al veel meer van het land mogen zien en Ghana heeft veel te bieden op het gebied van cultuur en natuur. Hoe langer ik hier woon, hoe beter je dingen begint te begrijpen al kan ik mij over bepaalde situaties nog steeds verbazen. Het verkeer bijvoorbeeld, het naar elkaar toeteren, schreeuwen, terwijl jij als chauffeur fout was. Inhaalmanoeuvres die vaak goed gaan, midden op de straat stoppen omdat je een bekende aan de overkant wil groeten etc. Of uit eten: je bestelt iets, na 5 minuten komt iemand zeggen dat ze iets niet hebben, soms tot drie keer aan toe. Soms komen ze helemaal niet en krijg je iets anders dan je had besteld. Een ander voorbeeld: begrafenissen. Begrafenissen zijn hier 'big business'. Van een 'one week observation', iemand voor weken/ maanden zelfs een jaar (!) in het mortuarium houden tot de begrafenis, posters/ stickers laten maken om op te hangen, het laten maken van nieuwe kleding, tot het huis schilderen. Dan de dag zelf, straten worden afgezet, er worden geluidsinstallaties gehuurd, veel luide muziek dat al om 4 uur s ochtends begint, veel eten koken voor de gasten etc. Dit kost allemaal veel geld en gasten geven natuurlijk iets aan de familie als donatie. En dat is het punt waar ik mij het meest over verbaas. Sommige van hen hebben geen geld om eten op tafel te krijgen of hun kinderen naar school te sturen, maar sparen hun geld op om naar een begrafenis te gaan. Ik ken een dame die elke zaterdag naar een begrafenis gaat. Ik heb eens aan haar gevraagd waarom en het antwoord was: 'als ik niet naar hun begrafenis ga, komen zij ook niet op de mijne als iemand in mijn familie overlijdt.' Het gaat er dus om dat je gezien wordt. Hoe anders is dat in Nederland. Het geluid is iets waar ik absoluut niet aan kan wennen. Of tijdbegrip, iets in 5 minuten regelen zit er niet in, zeker als je niet het juiste protocol hebt gevolgd, of dat het bruidspaar gerust een uur te laat kan komen op hun eigen bruiloft en dat je dan nog 3 uur in de kerk zit. Allemaal dingen waar je je over verbaast, maar die ook bij de charme van de mensen en het land horen en dat je het accepteert zoals het is. Ondanks dat ik steeds meer begrijp, ben ik nog lang niet klaar met leren en ontdekken van nieuwe dingen.

Terugblik 2017: vakanties
Zoals ik al schreef heb ik ook vakantie gehad. In augustus kwamen mijn ouders en broertjes op bezoek. We verbleven voor een deel in Oyarifa met Fr. Joop Visser. Verder een auto gehuurd en zijn we verschillende plekken afgegaan, waaronder Kumasi, maar ook noordelijker naar Mole Park en de kust, zoals Elmina en Ada. Allemaal hele mooie plekken waar je goed tot rust komt en het gaf mij ook de kans om meer van het land te zien. Bij terugkomst in Kumasi ben ik een week goed ziek geweest. Waar ik eerst dacht dat het vermoeidheid was van het vele reizen bleek het ernstige malaria te zijn. Thuis begonnen met de noodmedicatie, maar deze sloeg niet echt aan. Toen naar het ziekenhuis, waar de arts besloot mij toch op te nemen voor een nachtje in het ziekenhuis aan het infuus. Ondanks de goede zorg van de verpleegkundigen en de arts was het toch een hele andere ervaring dan in Nederland. Hier zorgt in principe de familie voor je; wassen, eten etc. De verpleegkundigen zijn er alleen om je medicatie toe te dienen en te controleren of alles goed gaat en soms was het zelfs dat ik zelfs mijn infuus in de gaten moest houden en hen moest bellen/ appen als het bijna leeg was. Iemand bleef de dag bij mij en ik kreeg bezoek van verschillende mensen gedurende de dag. Na klaar te zijn met de medicatie ben ik een weekje naar Accra gegaan om uit te rusten, dat was ook wel echt nodig. Een hele ervaring, maar niet een die ik graag nog een keer wil meemaken.

Met familie in Keniago
Met familie in Keniago
Met Denise en Bas in Ada
Met Denise en Bas in Ada


Eenmaal weer terug in Kumasi, was het zo'n 2/3 weken werken voordat mijn andere bezoek kwam. Mijn vriendin Denise en haar vriend Bas kwamen mij ook opzoeken voor een aantal weken. Met hen ook een hele mooie reis gemaakt en toen echt de tijd gehad om goed bij te komen van de malaria. Het was erg fijn om de tijd door te brengen met familie en vrienden. Wanneer je zo de tijd met elkaar doorbrengt lijkt de tijd altijd tekort, maar we hebben absoluut een bijzondere tijd met elkaar gehad. Je hebt wel contact met iedereen, maar het echt te laten begrijpen door middel van een foto of geschreven tekst is anders dan het zelf te ervaren.

Project: reizen naar het einde van de wereld~ deel 1

Follow-up team en drie afgestudeerden
Follow-up team en drie afgestudeerden


Op het project hebben we absoluut niet stil gezeten, daar is zoveel gebeurt dat ik een paar hoogtepunten zal beschrijven, zoals de follow-up/ setting up in het noorden en Drobonso (Ashanti regio). Daar heb ik inmiddels verschillende unieke ervaringen mee. De eerste was eind september. In een volgepakte project bus met schoolmaterialen, naaimachines, strijkijzers, stoffen en 3 medewerkers onderweg naar Tamale (Noordelijke regio). Tamale is de hoofdstad van de Northern Region en daar wonen de Dagomba, een van de vele bevolkingsgroepen in Ghana. Vele meisjes die wij op het project helpen komen uit Tamale en omgeving. Waar het zuiden vochtiger is dan het noorden en daardoor ook groener en vruchtbaarder is, bestaat het noorden uit savannelandschap. De levenstandaard is hier ook een stuk lager dan het zuiden en de cultuur in deze regio is vaak diep verbonden met oeroude tradities en gebruiken. Tamale zelf is geen grote stad, met veel laagbouw en een landelijke sfeer. Verder is het ook de standplaats van veel ontwikkelingswerkorganisaties. Hier hebben we verschillende ontmoetingen gehad met jongeren die we ondersteunen in onderwijs en een beroepsopleiding volgen. Naast de follow- up hadden we ook de setting- up van 9 dames die waren afgestudeerd in mei. Ze hadden het VTC verlaten met de boodschap dat ze eerst 3 maanden 'work and pay' (stage) moesten doen om ervaring op te doen en een shop moesten hebben voordat we hun materialen kwamen brengen om ze een 'Goede Start' te geven. Voor ons betekende dit soms uren rijden op wegen waar je niemand tegen komt, zeker geen auto's, soms een motorbike, verlaten scholen en her en der een dorpje met een aantal mensen. Een dag was het zelfs nachtwerk. We moesten nog 2 meisjes hun spullen geven, waarvan 1 nog in de noordelijke regio was en de anderen konden we maar niet bereiken. Zij woont in de Upper West regio. Niemand wist precies waar dat dorp lag en we zaten te bespreken of we daar naartoe zouden gaan toen ze zelf eindelijk belde. Haar uitleg over hoe daar naartoe te rijden, gaf ons niet echt de moed, en de plaatsnaam zorgde alleen maar voor hilariteit onder ons. Dat hebben we geweten. Waar we de avond daarvoor ontzettend moesten lachen om de naam Han (ligt m in de uitspraak), was het lachen ons die zaterdag wel vergaan. We waren om 7 uur s ochtends vertrokken om eerst uren te rijden voor de 1e stop en vervolgens nog uren rijden voordat we in Wa waren: de hoofdstad van Upper West regio en vanuit daar ook nog 2/ 3 uur rijden. We vroegen aan mensen is de weg goed? Ja de weg was goed, zeiden ze. Dus niet. Moe van de lange reis waar maar geen eind leek te komen, kwamen we om 18.30 aan in Han. Teruggaan was geen optie vanwege de slechte weg en het tijdstip maar gelukkig konden we ergens bij andere priesters in het huis slapen. Hier leer je dus dat als men zegt: 'it's not far', dit kan betekenen dat je vaak nog een uur of langer in de auto zit, of als men zegt dat de weg goed is, je daar soms aan kan twijfelen. In vergelijking met andere wegen in die omgeving zou hij vast goed zijn geweest. Wanneer we in de dorpen aankwamen hadden we eerst een community meeting met de familie, en anderen van het dorp. Daar bespraken we dat de community daar is om deze meisjes te ondersteunen in het werk, families geen druk op hen moet leggen, en dat door hen ondersteund te hebben, wij daarmee ook de community verder helpen, zodat andere meisjes/ jongeren nu bij hen kunnen leren en niet naar de stad hoeven om daar werk te doen wat niet geschikt is voor hen. Verder bespraken we de voorwaarden waarop de materialen werden gegeven etc. waarna we de shop officieel openden. Een feestelijke gebeurtenis, waar veel mensen uit de community bij aanwezig wilden zijn. In december hadden we de 2e setting- up sessie in Drobonso en omgeving, niet al te ver van Kumasi en je zou denken dat we daar minder lang mee bezig zouden zijn omdat het 4 meisjes waren en dicht bij huis, maar niets was minder waar. Ook hier uren rijden op slechte wegen in de bush en laat terug. Inmiddels ook al weer twee follow-up sessies gehad in het noorden en de ander in Drobonso, waar we weer het nodige hebben meegemaakt, iets met onderdelen van de auto verliezen waar ik in de volgende nieuwsbrief meer over zal schrijven.

Wat deze sessies zo bijzonder maakte is dat ik een goede inkijk heb kunnen krijgen in de cultuur van de meisjes. Om maar eens een voorbeeld te geven; op een bepaalde leeftijd worden de meisjes naar hun tantes gestuurd om daar alles te leren wat een 'goede huisvrouw' nodig heeft. Deze tantes beloven hen naar school te sturen, maar daar komt vaak niets van terecht. Ze sturen de meisjes naar Kumasi om daar geld te verdienen of de meisjes lopen zelf weg en in de stad worden zij uiteindelijk misbruikt. Het geld dat zij verdienen sturen zij dan naar hun tantes in het noorden. Ben je eenmaal aan je tante gegeven dan zijn zij en haar man nu je ouders en nemen de beslissingen over jou. Ga je terug naar je (biologische) ouders wordt dit als een schande gezien. Andere redenen die hen naar de stad drijven is armoede, zoals ik al beschreef leven ze in het noorden voornamelijk van de landbouw en het gebied daar is veel droger dan rondom Kumasi. Als de oogst niet goed hoe kan je dan als familie overleven? Verder komen ze naar de stad omdat hun vrienden met mooie verhalen thuiskomen over wat er in de stad te halen is, of komen ze naar de stad om geld te verdienen om materialen te kunnen kopen of zichzelf van onderwijs of training te voorzien enz. Al deze redenen maak het voor ons een uitdaging om tot hen door te dringen dat een leven van de straat beter is als de druk vanuit de community op hen zo groot is. Hoe dan ook de 14 afgestudeerden en degenen die hen zijn voor gegaan hebben een mooie toekomst in het verschiet!

We zijn in december met hulp van Adamfo Ghana de bouw van een duurzame buitenkeuken gestart, waar ze niet meer met houtskool zullen koken, maar op gas, wat beter is voor het milieu. De bouw is nog in volle gang, maar het schiet al aardig op. Verder hebben we verschillende groepen vrijwilligers gehad, afscheid genomen van staf, nieuwe staf aangenomen, het project geëvalueerd, kerstfeest gehad voor de jongeren onder support, een fotoshoot gehad voor het project, zijn vele jongeren afgestudeerd van senior high school, nieuwe kinderen ingeschreven op scholen en nog veel meer.


Tot slot
Zoals te lezen is heb ik niet stil gezeten in de afgelopen periode. De ene activiteit na de andere volgt zich op, denk je dat het even rustig is, ontmoet je nieuwe mensen, komt er onverwachts bezoek, of een workshop waar je naartoe moet, kortom er is altijd wat te beleven. Het afgelopen jaar stond in teken van vele nieuwe bijzondere ontmoetingen, contacten en ervaringen. Ik voel mij hier heel erg thuis en heb nu ook het gevoel dat ik de mensen beter kan helpen, nu ik hun achtergronden en cultuur begrijp. Voor nu bereid ik mij voor op de komst van mijn moeder en haar vriendin de 28e voor zo'n 2 weken, net een dag na mijn verjaardag. Verder zijn we druk bezig met de voorbereidingen voor de Internationale dag voor Straatkinderen (binnenkort meer hierover), komt Pasen er snel aan, hebben we de studenten weer voor hun stage tot April, workshops voor staf, rapportages en de gewone dagelijkse werkzaamheden etc. Genoeg te doen dus!

WIST JE DAT?

*Je via Adamfo Ghana een jongere in het project kan sponsoren met onderwijs? Kijk op www.adamfoghana.com voor meer informatie
*Ik inmiddels 1 jaar en 4 maanden in Ghana woon?
* Ik bij de Ashantehene Otumfuo Nana Osei Tutu II op audientie ben geweest en geluncht heb?
* Ik 7 van de 9 regio's bezocht heb?
· Tijdens het schrijven van deze nieuwsbrief inmiddels de eerste regen is gevallen? = koele nachten, dus goed kunnen slapen

Bedankt voor alle berichtjes, donaties, steun en bezoek in het afgelopen jaar!! Erg fijn om te weten dat jullie aan en met mij meedenken hier in Ghana. Dat maakt je verblijf hier ook een stuk gemakkelijker.

Tot de volgende nieuwsbrief (nu weer binnen drie maanden), met mijn nieuwe avonturen hier in Ghana.

Lieve groetjes,

Edna